Photo by Joi, CC BY 2.0.

Το Ίδρυμα Wikimedia λυπάται βαθύτατα από τις ειδήσεις για το θάνατο του μέλους της κοινότητας του Wikimedia και υποσηρικτή του ανοιχτού πολιτισμού Bassel Khartabil, γνωστού και ως Bassel Safadi. Οι καρδιές μας πηγαίνουν προς την οικογένειά του, τους φίλους και τις κοινότητες σε όλο τον κόσμο.

Ο Μπάσελ κρατήθηκε από τη συριακή κυβέρνηση στις 15 Μαρτίου 2012, ενόψει συλλήψεων για την πρώτη ετήσια επέτειο της συριακής εξέγερσης. Ήταν αγνοούμενος από το Οκτώβριο του 2015, όταν είχε απομακρυνθεί από τη φυλακή της Δαμασκού όπου και κρατούνταν. Διατηρήσαμε την ελπίδα ότι ο Bassel θα ήταν ασφαλής και τελικά θα απελευθερωνόταν από τους κυβερνητικούς. Ωστόσο, η σύζυγός του, η Σύρια δικηγόρος για τα ανθρώπινα δικαιώματα Noura Ghazi Safadi, μοιράστηκε αυτήν την εβδομάδα μια δήλωση ότι είχε εκτελεσθεί σύντομα μετά τη μετακίνησή του από τη φυλακή Adra.

Ο Μπάσελ ήταν ηγέτης, συνήγορος και μέλος πολλών ανοιχτών κοινοτήτων πολιτισμού. Διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη του κινήματος ανοιχτού κώδικα στον αραβόφωνο κόσμο. Εκτός από την υποπστήριξη και τη συνεισφορά του στο Wikimedia – πολλά από τα οποία έγιναν ανώνυμα – ήταν επικεφαλής του έργου και δημόσιας θυγατρικής της Creative Commons Syriaφίλος της κοινότητας Global Voicesυποστηρικτής του ελεύθερου λογισμικού και συνεισφέρων στην Mozilla, ιδρυτής του Aiki Lab hackerspace στη Δαμασκό και πολλά άλλα.

Πριν από την κράτησή του, εργαζόταν για μια 3D εικονική ανακατασκευή της αρχαίας πόλης Παλμύρα στη Συρία, μεγάλο μέρος της οποίας καταστράφηκε από το ISIL το 2016. Το έργο του για τη διατήρηση, την ψηφιοποίηση και την αναπαραγωγή της αρχαίας πόλης συνεχίστηκε με τις προσπάθειες της #NEWPALMYRA, μιας συνεργασίας αποτελούμενης από 3D μοντελιστές, αρχαιολόγους, καλλιτέχνες, επιμελητές, προγραμματιστές, εκπαιδευτικούς, δημοσιογράφους, ερευνητές, και Wikimedians.

Το 2014, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αναγνώρισε στον Μπάσελ «το άνοιγμα του Διαδικτύου στη Συρία και την εκτεταμένη επέκταση της πρόσβασης και της γνώσης στον συριακό λαό». Για τον κατάλογο του 2012 των Top Global Thinkers, το Foreign Policy ονόμασε τον Bassel, μαζί με την Rima Dali, ως #19 για το ότι «επέμεινε, ενάντια σε όλες τις πιθανότητες, για μια ειρηνική επανάσταση στη Συρία». Στις 21 Μαρτίου 2013, ο Μπάσελ επιλέχθηκε για ένα βραβείο από το Index on Censorship Freedom of Expression Awards στην κατηγορία της Ψηφιακής ελευθερίας.

Ο Μπάσελ ήταν γνωστός στο κίνημα του Wikimedia για τον απεριόριστο ενθουσιασμό και το πάθος του, ενθαρρύνοντας πάντα τους άλλους να μοιράζονται, να δημιουργούν και να συνδέονται με τον κόσμο γύρω τους. Το 2014 συνεργάστηκε με έναν φίλο για να γράψει ανώνυμα από το εσωτερικό της φυλακής όπου κρατούνταν. Στην εναρκτήρια ανάρτησή του στο blog, «Me in Syrian Jail», υποστήριξε ότι είχε συλληφθεί για το γράψιμό του, για τις ιδέες του. Παρά την επικινδυνότητα και τη δυσκολία, το γράψιμό του έχει μια αίσθηση θριάμβου, επειδή η κυβέρνηση «ήθελε να με κλείσει, επειδή απέτυχε και αυτό το blog είναι η [απόδειξη]». Τα tweets του, από το ίδιο offline blogging project, μας υπενθύμισαν ότι «Δεν μπορούμε να πολεμήσουμε τη φυλακή χωρίς μνήμη και φαντασία

Όπως και ο Μπάσελ, πιστεύουμε στη δύναμη της γραφής, των λέξεων και της μνήμης. Κάθε μέρα, εκατοντάδες εκατομμύρια άνθρωποι επισκέπτονται ελεύθερα έργα γνώσης όπως η Βικιπαίδεια, για να μάθουν, να θυμούνται και να δημιουργούν. Κερδίζουμε από τη γενναιοδωρία των συνεργατών του Wikimedia σε ολόκληρο τον κόσμο, αλλά πολύ λίγοι από εμάς στεκόμαστε για να εξετάσουμε τις προκλήσεις που μπορεί να αντιμετωπίσουν πολλοί από αυτούς τους συνεισφέροντες. Τα νέα για το θάνατο του Μπάσελ είναι μια οδυνηρή υπενθύμιση του κινδύνου και της δυσκολίας που αντιμετωπίζουν τόσοι πολλοί άνθρωποι απλά στην άσκηση των θεμελιωδών δικαιωμάτων τους για να μοιραστούν και να μάθουν.

Πιστεύουμε ότι όλοι πρέπει να μπορούν να μιλούν ελεύθερα και να μοιράζονται ελεύθερα. Πιστεύουμε ότι αυτή η δέσμευση στην έκφραση, το ανοιχτό πνεύμα και τη δημιουργικότητα είναι μια υπενθύμιση της κοινής μας ανθρωπιάς και τα θεμέλια για έναν καλύτερο κόσμο. Το παγκόσμιο κίνημα για τους ανοικτούς πολιτισμούς και την ελεύθερη γνώση είναι ισχυρότερο λόγω των συνεισφορών του Μπάσελ. Πενθούμε την απώλειά του και συμπαραστεκόμαστε στην οικογένεια, στους φίλους του και στις κοινότητες για να τιμήσουμε τη μνήμη του. Εξακολουθούμε να είμαστε αφοσιωμένοι στις αξίες για τις οποίες έζησε.

Katherine Maher,
Εκτελεστική Διευθύντρια

Wikimedia Foundation

 

Αρχικά αναρτήθηκε στο Wikimedia Blog στις 3 Αυγούστου 2017.