Ετικέτα: wikimedia commons

Στις 16 Ιουνίου η Επιτροπή Νομικών Θεμάτων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ψηφίζει μια Έκθεση για τα Πνευματικά Δικαιώματα η οποία μπορεί να φέρει κάποιες καλές, κακές ή απλά ανεπαρκείς αλλαγές σε ζητήματα που ενδιαφέρουν το κίνημα Wikimedia, όπως π.χ. πνευματικά δικαιώματα για έργα από δημόσιες υπηρεσίες, ελευθερία πανοράματος κλπ. Παρακάτω βρίσκονται κάποιες κοινές θέσεις όσων εθελοντών ασχολούνται με την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια Wikipedia και το ευρύτερο κίνημα Wikimedia, και τις οποίες ως Wikimedia User Group Greece κοινοποιήσαμε στον Έλληνα ευρωβουλευτή Κώστα Χρυσόγονο, μέλος της Επιτροπής Νομικών Θεμάτων. Πρόκειται για ζητήματα που μας απασχολούν καθημερινά και στην πράξη, μέσα από την προσπάθεια για ανάρτηση περιεχομένου στο Wikimedia Commons και ιδιαίτερα φωτογραφιών με ελεύθερες άδειες χρήσης, που να μην παραβιάζουν οποιοδήποτε δικαίωμα πνευματικής ιδιοκτησίας. Θεωρούμε ότι η μεταρρύθμιση των πνευματικών δικαιωμάτων με βάση τις παρακάτω αρχές θα είναι ωφέλιμη όχι μόνο στα κινήματα για την ελεύθερη διάδοση της γνώσης όπως το δικό μας, αλλά ευρύτερα θα είναι ωφέλιμη για κάθε Έλληνα και Ευρωπαίο πολίτη, δίνοντάς του πρόσβαση σε έργα που ανήκουν ή θα έπρεπε να ανήκουν σε όλους, και ασφάλεια όταν κάνει χρήση έργων που θεωρεί αυτονόητα ότι είναι ελεύθερα.

1. Τα έργα που δημιουργήθηκαν από τους υπαλλήλους της κυβέρνησης, της δημόσιας διοίκησης και των δικαστηρίων, στο πλαίσιο των επίσημων καθηκόντων τους, θα πρέπει να αποτελούν Κοινό Κτήμα (Public Domain).
2. Να διευκρινιστεί ότι η ψηφιοποίηση δεν χορηγεί νέα χρονική περίοδο προστασίας των πνευματικών δικαιωμάτων για τα έργα που ήταν προηγουμένως Κοινό Κτήμα. Η ψηφιοποίηση ενός έργου κατά κανόνα δεν αποτελεί έκφραση πρωτότυπης διανοητικής διεργασίας αλλά παραγωγή αντιγράφου/αντιτύπου ενός έργου.
3. Ελευθερία Πανοράματος: Βελτίωση της ασφάλειας δικαίου των καθημερινών δραστηριοτήτων με την προσθήκη μιας εξαίρεσης για την πλήρη ελευθερία πανοράματος σε όλη την Ευρώπη. Οι προτεινόμενες τροποποιήσεις που παραχωρούν “ελευθερία πανοράματος” μόνο για “μη εμπορική χρήση” (NC) είναι νομικά ασυνάρτητες, καθώς “κοινό κτήμα” και “μη εμπορικότητα” είναι αντικρουόμενοι όροι.Διαπιστώνουμε καθημερινά και στην πράξη ότι η απουσία της εξαίρεσης είναι ακατανόητη από τον πολίτη και αντικρούει στα χρηστά ήθη. Πολύ περισσότερο όταν θα πρέπει να εξηγείται ότι με την απόλυτη εφαρμογή του νόμου, δεν επιτρέπεται η δημοσίευση φωτογραφιών ακόμη και από δημόσια έργα, μνημεία, και εθνικά σύμβολα. Σύγχρονα κτίρια (όπως το ΟΑΚΑ) και μνημεία όπως αγάλματα, προτομές και αδριάντες σε δημόσιους χώρους, κατασκευασμένα με δημόσια έξοδα και που απευθύνονται στον πολίτη θα πρέπει να επιτρέπεται να φωτογραφηθούν και να χρησιμοποιηθούν με οποιοδήποτε τρόπο ως κοινό κτήμα. Ακόμη και το Μνημείο του Άγνωστου Στρατιώτη συμπεριλαμβάνεται μεταξύ έργων σε δημόσια θέα τα οποία χωρίς την ρητή ελευθερία πανοράματος και με απόλυτη εφαρμογή του νόμου βρίσκονται υπό περιορισμό (ο επικεφαλής αρχιτέκτονας πέθανε το 1961. Χωρίς την εξαίρεση θα γίνει κοινό κτήμα το 2032).Η “μη εμπορική χρήση” ωφελεί μόνο μεγάλες διεθνείς επιχειρήσεις που έχουν τους πόρους να αντεπεξέλθουν στις διαδικασίες χορήγησης αδειών για εμπορική χρήση, ενώ μεμονωμένοι καλλιτέχνες και πολίτες δεν μπορούν να ακολουθήσουν αυτό το δρόμο. Στην πράξη, η απουσία εξαίρεσης δεν αποφέρει περισσότερο εισόδημα για τους περισσότερους αρχιτέκτονες ή άλλους εικαστικούς καλλιτέχνες, καθώς ουδείς σκέφτεται ότι μπορεί να χρειάζεται άδεια, αλλά και κανείς αρχιτέκτονας ή γλύπτης δεν διεκδικεί οτιδήποτε από την δημοσίευση φωτογραφιών από τα έργα του. (σημειώνουμε εδώ ότι μιλούμε για δισδιάστατη αποτύπωση (φωτογραφίες ή άλλα) και όχι 3D αντίγραφα.Επίσης, ο ορισμός της “μη εμπορικής” χρήσης είναι αόριστος και επισφαλής στην σύγχρονη εποχή. Είναι συζητήσιμο κατά πόσο αποτελεί ή όχι εμπορική χρήση η δημοσίευση φωτογραφίας ενός έργου που βρίσκεται σε κοινή θέα, μέσα από ένα ιστότοπο με ελεύθερη πρόσβαση για τον αναγνώστη αλλά που φιλοξενεί διαφημίσεις (ακόμη και το απλούστερο blog μπορεί να περιέχει διαφημίσεις που να συνεισφέρουν στην κάλυψη εξόδων).Σύμφωνα με τα παραπάνω θεωρούμε ότι επιβάλλεται η ρητή προσθήκη εξαίρεσης για έργα σε μόνιμη δημόσια θέα.

Περισσότερα

Έκθεση αξιολόγησης των πνευματικών δικαιωμάτων της ΕΕ