Άλλη μία χρονιά πέρασε, μια χρονιά η οποία είχε ρεκόρ θεάσεων για τη Βικιπαίδεια στα ελληνικά. Σε αντίθεση με το 2020, όπου στα δημοφιλέστερα λήμματα κυριαρχούσαν θέματα υγειονομικού ενδιαφέροντος, το 2021 κυριαρχούν οι εορτασμοί για τα 200 χρόνια από την έναρξη της επανάστασης, το ελληνικό #metoo αλλά και οι απώλειες.
Στην κορυφή βρίσκεται το λήμμα για την Ελλάδα, το οποίο διαχρονικά είναι το δημοφιλέστερο λήμμα στην βικιπαίδεια στα ελληνικά. Ακολουθεί η Ελληνική Επανάσταση του 1821, της οποίας το λήμμα φέτος, με τους εορτασμούς για την δισεκατοντήριδα από την έναρξη της επανάστασης να στρέφουν τα φώτα πάνω της περισσότερο από άλλες χρόνιες, βρέθηκε στη δεύτερη θέση. Όπως αναφέρθηκε και παραπάνω, η 25 Μαρτίου, ήταν η πρώτη ημέρα στην ιστορία της ελληνικής βικιπαίδειας που υπερέβη τα 3 εκατομμύρια θεάσεις σε μία ημέρα. Τα λήμμα Θεόδωρος Κολοκοτρώνης (#9) και Ιωάννης Καποδίστριας (#16) εντάσσονται στην ίδια θεματική ενότητα.
Στη θέση 3 βρίσκεται το λήμμα Μίκης Θεοδωράκης, καθώς ο σπουδαίος συνθέτης απεβίωσε στις 2 Σεπτεμβρίου 2021. Την ίδια ημέρα σκοτώθηκε και ο δημοφιλής ράπερ MadClip σε τροχαίο, (#8) – το λήμμα του ήταν αυτό με τις περισσότερες επεξεργασίες το 2021. Δεν είναι όμως μόνες απώλειες στην πρώτη δεκάδα, καθώς στη θέση 8 βρίσκεται το λήμμα Φώφη Γεννηματά, η οποία απεβίωσε στις 25 Οκτωβρίου, και στη θέση 10 ο Πρίγκιπας Φίλιππος, Δούκας του Εδιμβούργου, ο οποίος πέθανε στις 9 Απριλίου, λίγες ήμερες πριν τα 100ά γενέθλιά του. Στις θεάσεις του λήμματος συνέβαλε και το γεγονός ότι ανήκε στον ελληνικό βασιλικό οίκο. Στη θέση 5 βρίσκεται η σύζυγός του, Ελισάβετ Β΄ του Ηνωμένου Βασιλείου, της οποίας οι θεάσεις ήταν αυξημένες τόσο εξαιτίας του θανάτου του Φιλίππου, όσο και λόγω της σειράς The Crown.
Στη θέση #4 βρίσκεται το λήμμα Δημήτρης Λιγνάδης , ο οποίος έγινε ευρύτερα γνωστός εξαιτίας της ανάμειξής του στο ελληνικό #metoo. Σε παρόμοιο σκάνδαλο ενεπλάκη και ο Πέτρος Φιλιππίδης (#19). Τη δεκάδα συμπληρώνει το λήμμα Δημήτρης Κουφοντίνας στη θέση #6, του οποίου η απεργία πείνας και η επακόλουθη ένταση υπήρξε θέμα έντονης συζήτησης στις αρχές του έτους.
Το 2021 ήταν μία δύσκολη χρονιά για τις εξωστρεφείς δραστηριότητες καθώς η δια ζώσεις συναντήσεις ήταν απαγορευτικές λόγω της πανδημίας. Ωστόσο ρίχνοντας μία ματιά στις δράσεις της χρονιάς αυτής παρατηρούμε τελικά ότι κάθε άλλο παρά λίγες ήταν. Θα επιχειρήσω λοιπόν εδώ μία ανασκόπηση των σημαντικότερων δράσεων του Wikimedia Community Usergroup Greece για τη χρονιά που τελειώνει.
Από τις 25 Ιανουαρίου έως και τις 7 Φεβρουαρίου διοργανώσαμε τον καθιερωμένο online μαραθώνιο επεξεργασιών για εικονογράφηση λημμάτων και αντικειμένων στα Wikidata με εικόνες από τον διαγωνισμό φωτογραφίας Wiki Loves Monuments 2020 αλλά και καταχώρησης δομημένων δεδομένων για τις φωτογραφίες αυτές στα Commons.
Ως συνέχεια των δράσεων μας σε συνεργασία με τη Δημόσια Κεντρική Ιστορική Βιβλιοθήκη Κέρκυρας, στο πλαίσιο λειτουργίας του CorfuTechLab, και με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ασφαλούς Δικτύου, ο Μάριος Μαγιολαδίτης συμμετείχε ως ομιλητής στην επιμορφωτική συνάντηση με θέμα: THINK BEFORE YOU POST την Τρίτη 9 Φεβρουαρίου.
Ως μέρος της διεθνούς εκστρατείας WikiGap διοργανώσαμε, όπως και κάθε χρόνο, το μαραθώνιο λημματογράφησης, WikiGap στην Ελλάδα, με στόχο την μείωση της έμφυλης ανισορροπίας των συντακτών και του περιεχομένου της Βικιπαίδειας, μια πρωτοβουλία για την ευαισθητοποίηση και τη δημιουργία λύσεων για το κλείσιμο του χάσματος μεταξύ των δύο φύλων, ο οποίος διήρκεσε μεταξύ 8 Μαρτίου και 8 Απριλίου. Στα πλαίσια της ίδιας δράσης οργανώσαμε σε συνεργασία με το εργαστήριο Μετάφρασης, Διερμηνείας και Επικοινωνίας (TICL) Τμήματος Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας ΑΠΘ και άλλους φορείς, Μαραθώνιο Μετάφρασης για τη Γυναίκα την Τετάρτη, 10 Μαρτίου.
Τη Δευτέρα 8 Μαρτίου πραγματοποιήσαμε άλλη μία επιμορφωτική δράση της Βικιπαίδειας. Πιο συγκεκριμένα ο εκπαιδευτικός και Βικιπαιδιστής κ. Μάριος Μαγιολαδίτης πραγματοποίησε παρουσίαση σχετικά με τη Βικιπαίδεια, τις αρχές της και τους τρόπους αξιοποίησής της στο σχολείο καθώς και στην έρευνα για τη συγγραφή εργασιών, στο πλαίσιο του μαθήματος των αγγλικών.
Μονή Ρουσάνου Μετεώρων από τον Αλέξη Αλεξανδρή
https://w.wiki/ztq Άδεια χρήσης: CC-BY-SA-4.0
Στις 21 Μαρτίου 2021 διοργανώσαμε για έκτη συνεχή χρονιά το ελληνικό σκέλος του Wikimedia CEE Spring, του ετήσιου διαγωνισμός που οργανώνεται από Βικιπαιδιστές της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, προκειμένου να δημιουργηθούν λήμματα για τις συμμετέχουσες χώρες της περιοχής, στις Βικιπαίδειες στις γλώσσες των χωρών που συμμετέχουν. Ο διαγωνισμός διήρκεσε από τις 21 Μαρτίου έως τις 31 Μαΐου, με έμφαση στη σύνταξη λημμάτων για την ιστορία, τη γεωγραφία, τον πολιτισμό και τις προσωπικότητες από τις συμμετέχουσες χώρες και περιοχές.
Η σχολική εορτή για την 25η Μαρτίου στο Γυμνάσιο Καρύστου ήταν ξεχωριστή φέτος! Ο εκπαιδευτικός και Βικιπαιδιστής Μάριος Μαγιολαδίτης κλήθηκε να παρουσιάσει τη Βικιπαίδεια σε μαθητές, μαθήτριες, καθηγητές και καθηγήτριες του σχολείου. Η ομιλία είχε τίτλο Ιστορικά λήμματα στη Βικιπαίδεια. Συζητήθηκαν θέματα γλώσσας, πολιτιστικών, πολιτικών και ιδεολογικών προσεγγίσεων πάνω στο ζήτημα της ιστορίας. Επίσης, έγινε μια παρουσίαση δυνατοτήτων που δίνει η Βικιπαίδεια και τα αδελφά της εγχειρήματα για ενημέρωση πάνω στην Ελληνική Επανάσταση του 1821 αλλά και σε θέματα ιστορίας γενικότερα. Τέλος, παρουσιάστηκαν σχολικές δράσεις που συνδυάζουν το μάθημα της Ιστορίας (και όχι μόνο) με τη Βικιπαίδεια.
Από την 1η μέχρι την 8η Απριλίου συμμετείχαμε στον παγκόσμιο διαγωνισμό λημματογράφησης που διοργάνωσε η Wikimedia Serbia με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα των Ρομά.
Μεταξύ 1 και 30 Ιουνίου διοργανώσαμε για έκτη συνεχή χρονιά το ελληνικό σκέλος του διεθνούς διαγωνισμού Wiki Loves Earth, του διαγωνισμού φωτογραφίας και συνεισφοράς περιεχομένου, που απευθύνεται σε φωτογράφους (ερασιτέχνες και μη) οι οποίοι φωτογραφίζουν μνημεία της φύσης και προστατευόμενους τόπους στην Ελλάδα και θα τα ανεβάσουν με ελεύθερη άδεια στην Βικιπαίδεια και συγκεκριμένα στο αποθετήριο εικόνων Wikimedia Commons.
Παράλληλα με το Wiki Loves Earth διοργανώσαμε και μαραθώνιο λημματογράφησης για την κλιματική αλλαγή, αλλά και τα περιβαλλοντικά ζητήματα γενικότερα με στόχο την ευαισθητοποίηση σχετικά με την προστασία της φύσης και τις επιπτώσεις του ανθρώπου στη φύση.
Στα πλαίσια των δράσεών μας διοργανώσαμε σε συνεργασία με το Goethe Instirut το Wikipedia Lab, ένα σεμινάριο διάρκειας 2 δίωρων διαδικτυακών μαθημάτων στις 30 Ιουνίου και 14 Ιουλίου αντίστοιχα. Αντικείμενο του σεμιναρίου ήταν η εισαγωγή και εμβάθυνση στη συνεισφορά στην Wikipedia αλλά και η εισαγωγή στα υπόλοιπα αδελφικά εγχειρήματα της Wikipedia, όπως τα Wikimedia Commons και Wikidata.
Από τις 22 Σεπτεμβρίου έως τις 3 Οκτωβρίου διοργανώσαμε online μαραθώνιο επεξεργασιών για εικονογράφηση λημμάτων και αντικειμένων στα Wikidata με εικόνες από τον διαγωνισμό φωτογραφίας Wiki Loves Earth 2021 αλλά και καταχώρησης δομημένων δεδομένων για τις φωτογραφίες αυτές στα Commons.
Τον Οκτώβριο διοργανώσαμε για άλλη μια φορά το ελληνικό σκέλος του διεθνούς φωτογραφικού διαγωνισμού Wiki Loves Monuments, που διεξάγεται για έκτη φορά και στην Ελλάδα. Το Wiki Loves Monuments είναι ετήσιος διεθνής διαγωνισμός φωτογραφίας και εκδήλωση πληθοπορισμού στην οποία οι συμμετέχοντες φωτογραφίζουν ιστορικά μνημεία και κάνουν τις φωτογραφίες τους διαθέσιμες για ελεύθερη χρήση στη Wikipedia και όχι μόνο, ανεβάζοντάς τις στο αποθετήριο Wikimedia Commons.
Το Νοέμβριο συμμετείχαμε για τρίτη χρονιά στο διεθνή διαγωνισμό λημματογράφησης «Μήνας Ασίας», ο οποίος στοχεύει στην αύξηση του περιεχομένου σχετικά με την Ασία, στα εγχειρήματα Wikimedia.
Το τριήμερο 5 έως 7 Νοεμβρίου έλαβε χώρα η καθιερωμένη ετήσια συνάντηση Βικιπαιδιστών Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, στην οποία συμμετείχαμε και η οποία και φέτος λόγω της πανδημίας διεξήχθη διαδικτυακά.
Στις 8 Νοεμβρίου σε συνεργασία και πάλι με το Ινστιτούτο Goethe διοργανώσαμε ένα δίωρο διαδικτυακό σεμινάριο στις με αντικείμενο την εισαγωγή στα Wikidata, την επίδειξη της δημιουργίας αντικειμένων και προσθήκης/ενημέρωσης πληροφοριών σε αυτά, της εξαγωγής πληροφοριών και απαντήσεων σε απλά και σύνθετα ερωτήματα, και παρουσίαση ορισμένων από τις εκπληκτικές δυνατότητες που προκύπτουν από τη δυνατότητα εκμετάλλευσης των δεδομένων αυτών.
Σε συνέχεια της παραπάνω συνεργασίας στις 22 Νοεμβρίου διοργανώθηκε ένα ακόμη διαδικτυακό σεμινάριο στο οποίο έγινε μία γρήγορη εισαγωγή σε σχετικές αρχές και πολιτικές της Βικιπαίδειας, παρουσίαση για τα οφέλη και τα τυχόν προβλήματα μιας μετάφρασης, και πρακτική παρουσίαση της χρήσης του Εργαλείου Μετάφρασης από την αγγλική προς την ελληνική Βικιπαίδεια.
Στις 26 του ίδιου μήνα, στην Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης, και σε συνεργασία με την Πανελλήνια Ένωση Μεταφραστών (ΠΕΜ), πραγματοποιήθηκε εργαστήριο σχετικά με την μετάφραση λημμάτων της Wikipedia. Το εργαστήριο περιλάμβανε παρουσίαση της Wikipedia και των αρχών λειτουργίας της, παρουσίαση της ελληνικής Βικιπαίδειας, καθώς και επίδειξη του ενσωματωμένου εργαλείου μετάφρασης. Μεταξύ΄ των ομιλητών ήταν και ο Κωνσταντίνος Σταμπουλής, διαχειριστής στη Βικιπαίδεια, εκπρόσωπος του Wikimedia Community User Group Greece.
Η ενασχόληση με την μετάφραση συνεχίστηκε, με νέα παρουσίαση της Βικιπαίδειας και του Εργαλείου Μετάφρασης σε φοιτητές Γαλλικής φιλολογίας, αλλά και της πλατφόρμας μετάφρασης της διεπαφής της Βικιπαίδειας (για την ακρίβεια του MediaWiki) σε φοιτητές μετάφρασης του ΑΠΘ.
Παρά λοιπόν τη συνέχιση της πανδημίας η ομάδα χρηστών μας κατάφερε και φέτος να πραγματοποιήσει μεγάλο αριθμό δράσεων. Ας ελπίσουμε με την νέα χρόνια να πραγματοποιηθούν ακόμη περισσότερες δραστηριότητες και αν όλα πάνε καλά να έχουμε και δια ζώσης εκδηλώσεις.
Λόγω της πανδημίας η απονομή των εθνικών βραβείων θα γίνει στο επόμενο διάστημα χωρίς δια ζώσης εκδήλωση Οι νικητές θα ειδοποιηθούν για την παραλαβή των βραβείων τους. Οι νικητές της διεθνούς φάσης του διαγωνισμού με τα αντίστοιχα βραβεία θα ανακοινωθούν τον Φεβρουάριο.
Το τριήμερο 5 έως 7 Νοεμβρίου έλαβε χώρα η καθιερωμένη ετήσια συνάντηση Βικιπαιδιστών Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης. Δυστυχώς λόγω της συνεχιζόμενης πανδημίας και φέτος η συνάντηση έγινε διαδικτυακά.
Μετά την έναρξη της συνάντησης την Παρασκευή το απόγευμα δόθηκε δυνατότητα στους συμμετέχοντες να γνωρίσουν και να θέσουν ερωτήσεις στην νέα CEO του Ιδρύματος Wikimedia, Maryana Iskander, η οποία θα αναλάβει επίσημα τη διοίκηση του ιδρύματος από το 2022. Στη συνέχεια ο Asaf Bartov του Ιδρύματος Wikimedia έκανε μία παρουσίαση για τη στρατηγική του κινήματος και τις ευκαιρίες που προκύπτουν για τις περιοχές της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης. Ακολούθησαν σύντομες παρουσιάσεις Βικιπαιδιστών για διάφορα θέματα, τα γνωστά Lightning Talks. Την ίδια βραδιά δόθηκε χρόνος στους συμμετέχοντες για ελεύθερη συζήτηση και γνωριμία έστω και διαδικτυακά.
Το πρόγραμμα του Σαββάτου 6 Νοεμβρίου ξεκίνησε με τη δυνατότητα επιλογής ανάμεσα σε δύο παράλληλες παρουσιάσεις. Αρχικά παρακολούθησα την παρουσίαση της Zana Shtrkovska σχετικά με το εκπαιδευτικό πρόγραμμα στη Βόρεια Μακεδονία κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Στη συνέχεια επέλεξα την παρουσίαση της Maria Heuschkel, με θέμα το European Language Equality Project και τις ψηφιακές ανισότητες μεταξύ των γλωσσών στις χώρες της και Ανατολικής Ευρώπης. Στη συνέχει υπήρξαν δύο κοινές παρουσιάσεις για όλους τους συμμετέχοντες. Η πρώτη από τους Prof. Ranka Stanković και Milica Ikonić Nešić με θέμα την αυτοματοποίηση των Wikidata και την ενοποίηση τους με διαδικτυακές πηγές και η δεύτερη από τους Anass Sedrati και Łukasz Garczewski, στην οποία δόθηκε η γνωριμία της κοινότητας των Βικιπαιδιστών της και Ανατολικής Ευρώπης με αυτή των Αφρικανών Βικιπαιδιστών.
Μετά την ομαδική φωτογραφία και το διάλειμμα ακολούθησε η δυνατότητα επιλογής μεταξύ δύο παρουσιάσεων. Επέλεξα αυτή της των Lucie Schuber, σχετικά με τα οφέλη στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα της Βικιπαίδειας στα πλαίσια αλληλεπίδρασής του με το πρόγραμμα Erasmus. Στη συνέχεια επέλεξα την ομιλία των Claudia Serbanuta και Andrei Cipu με θέμα τη μακρά ιστορία μεταξύ των βιβλιοθηκάριων και του Wikimedia. Σειρά είχαν οι Nikki Zeuner, Eva Marti και, Nicole Ebber με θέμα το ποιος κυβερνά το Ίδρυμα Wikimiedia και γιατί αυτό μας αφορά. Η ημέρα έκλεισε πάλι με Lightning Talks.
Την τρίτη ημέρα ξεκίνησα επιλέγοντας την παρουσίαση της Shani Evenstein Sigalov σχετικά με την εφαρμογή των Wikidata σε εκπαιδευτικούς οργανισμούς και την αλληλεπίδραση με τις περιοχές του CEE. Επόμενη επιλογή η ομιλία του Wojciech Pędzichμε θέμα την ακαδημαϊκή έρευνα της Wikimedia Πολωνίας και αμέσως μετά η παρουσίαση του WikiProject Govdirectory από τους Albin Larsson και Jan Ainali.
Στη συνέχεια υπήρξε κοινή για όλους παρουσίαση από τις Nat Tymkiv, Shani Evenstein Sigalov και Vicki Doronina σχετικά με το ρόλος τους στο Διοικητικό Συμβούλιο του Ιδρύματος. Ακολούθησαν οι Philip Kopetzky και Łukasz Garczewski με το CEE Hub, to οποίο στοχεύει να στηρίξει τις κοινότητες του CEE στη χάραξη της στρατηγικής τους. Αμέσως μετά υπήρχε επιλογή, οπότε προτίμησα την παρουσίαση των Marc Miquel, Cristian Consonni και David Laniadoμε θέμα τη μέτρηση της ανάπτυξης και της ανανέωσης των Βικιπαιδειών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης. Τη μέρα έκλεισαν και πάλι Lightning Talks, ενώ ακολούθησε η επίσημη ολοκλήρωση της συνάντησης με τη βασική ευχή όλων βέβαια να είναι η επόμενη συνάντηση να γίνει δια ζώσης.