Συντάκτης: Κωνσταντίνος Σταμπουλής

Για τους Βικιπαιδιστές, η 15η Ιανουαρίου είναι η «Ημέρα της Wikipedia».

Πριν από το 2001, το κόστος μιας εγκυκλοπαίδειας σε χρήματα, δέντρα, νερό και μελάνι ήταν τεράστιο και, ας το παραδεχτούμε, τεράστια ήταν και η δυσκολία να τη μεταφέρει κανείς.

Σήμερα μπορούμε να έχουμε πρόσβαση σε εκατομμύρια τεκμηριωμένα λήμματα, φωτογραφίες, διαγράμματα, πηγές και ορισμούς λέξεων από οποιοδήποτε σημείο διαθέτει πρόσβαση στο διαδίκτυο. Και οι εθελοντές που εδώ και 15 χρόνια συμβάλλουν στη δημιουργία αυτού του εκπληκτικού έργου το προσφέρουν εντελώς δωρεάν. Θέλουν μόνο να μοιραστούν το σύνολο της γνώσης με κάθε άνθρωπο. Για πολλούς από εμάς, αυτή η δυνατότητα είναι πλέον στο τσεπάκι μας.

1. Για να συγκεντρωθεί όλη αυτή η γνώση συνεργάστηκαν εκατομμύρια άνθρωποι από κάθε γωνιά του πλανήτη. Σχεδιαστής του wiki, της πρώτης πλατφόρμας που παρείχε τη δυνατότητα ταυτόχρονης επεξεργασίας ενός εγγράφου από πολλούς χρήστες, είναι ο Γουόρντ Κάνινγκχαμ. Ονόμασε το λογισμικό wiki, μια χαβανέζικη λέξη που σημαίνει «γρήγορα»(υπάρχει ακόμη και λεωφορείο wiki-wiki στη Χονολουλού.)
2. Σίγουρα γνωρίζετε την εγκυκλοπαίδεια. Γνωρίζετε όμως ότι υπάρχει και ελεύθερο λεξικό, ελεύθερα βιβλία, αποφθέγματα, εργαλεία μάθησης, ταξιδιωτικός οδηγός και άλλα πολλά;
3. Στο παρασκήνιο της Wikipedia, τα bots κάνουν ορισμένες από τις επαναληπτικές εργασίες, ώστε να μη χρειάζεται να τις κάνουν οι εθελοντές. Στην αγγλική έκδοση και μόνο υπάρχουν σχεδόν 2.000 εγκεκριμένα bots, που έχουν ακόμη και ονόματα: το PhotoCatBot, για παράδειγμα, βοηθά στον εντοπισμό λημμάτων που χρειάζονται εικόνες.
4. 17 Μαρτίου 2006: Η πρώτη έκθεση της Wikipedia άνοιξε τις πύλες της στη Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου του Γκέτινγκεν, στη Γερμανία.
5. Το 2007 η Wikipedia έγινε ένας από τους 10 κορυφαίους ιστότοπους του κόσμου, ο μόνος μη κερδοσκοπικός ιστότοπος στην κορυφή της κατάταξης.
6. Οι άνθρωποι που συνεργάζονται για τη δημιουργία της Wikipedia αποκαλούνται «Βικιπαιδιστές». Η συνεργασία ανθρώπων από όλο τον κόσμο για τη δημιουργία της μεγαλύτερης βάσης πληροφοριών μπορεί να αποδειχτεί μεγάλη πρόκληση. Οι Βικιπαιδιστές δημιουργούν κανόνες, οδηγίες, και δοκίμια, για να βοηθήσουν τους άλλους να κατανοήσουν τι σημαίνει να είσαι Βικιπαιδιστής. Για παράδειγμα, η σελίδα «Μη δαγκώνετε τους νέους χρήστες» δίνει ιδιαίτερη έμφαση στο καλωσόρισμα και την υπομονετική αντιμετώπιση των νέων χρηστών.
7. Η πρώτη φωτογραφία του κόσμου υπάρχει στα Wikimedia Commons και είναι απελπιστικά θολή. Η πρώτη φωτογραφία που επιφορτώθηκε ποτέ στα Commons απεικονίζει ένα ζευγάρι ορτυκιών. Μιας που μιλάμε για πτηνά και για φωτογραφίες, σας πληροφορούμε ότι υπήρχε και η φωτογράφηση με περιστέρι:«Ένα ταχυδρομικό περιστέρι, στο στήθος του οποίου προσαρμοζόταν ένας χαλινός από αλουμίνιο, που μπορούσε να συγκρατήσει μια ελαφριά, μικροσκοπική φωτογραφική μηχανή με χρονοδιακόπτη». (Υπήρχε και γραμματόσημο για την αλληλογραφία μέσω ταχυδρομικών περιστεριών, είναι τριγωνικό και συμπαθέστατο.)
8. Ένα από τα πρώτα λήμματα που γράφτηκαν ποτέ ήταν για το κοινό κανίς (ή πουντλ). Έγραφε απλώς, “A dog by which all others are measured.” Η αγγλική σελίδα της Wikipedia για το κανίς έχει τώρα περισσότερες από 5.000 λέξεις, και περιλαμβάνει πάρα πολλές λέξεις που οι άνθρωποι έχουν επινοήσει για να ονομάσουν κανίς που έχουν διασταυρωθεί με άλλες ράτσες σκύλων. Labradoodle, Poochon, Cockapoo, Spoodle, Maltipoo, Goldendoodle, Schnoodle, Pekapoos, Cavapoo, και Bernedoodle.
9. Η Wikipedia βοηθάει να κρατήσουμε το internet ανοιχτό και ελεύθερο: Το 2012, οι κοινότητες της Wikipedia μαύρισαν τον ιστότοπο για να διαδηλώσουν σε μια εκστρατεία κατά της Stop Online Piracy Act.
10. Ερευνητές μπορούν να προβλέψουν τη διάδοση μιας ασθένειας από δεδομένα στη Wikipedia «Ερευνητές από το Los Alamos National Laboratory ήσαν ικανοί να κάνουν εξαιρετικά ακριβείς προβλέψεις σχετικά με τη διάδοση του δάγκειου πυρετού στη Βραζιλία και τη γρίπη στις Η.Π.Α, την Ιαπωνία, την Πολωνία και την Ταϊλάνδη, κάνοντας έρευνα σε δεδομένα αναζήτησης τριών χρόνων από τη Wikipedia.»
11. Θα χρειαζόταν περισσότερα από 21 χρόνια για ένα φυσιολογικό άτομο για να διαβάσει όλη την Αγγλική Wikipedia (αν δεν έκανε καθόλου διαλείμματα και δεν κοιμόταν ποτέ).
12. Το δεύτερο λήμμα με τις περισσότερες επεξεργασίες στην Αγγλική Βικιπαίδεια όλων των εποχών είναι για την επαγγελματική πάλη.
13. Μια από τις υποψηφιότητες για το νέο λογότυπο στο Wikivoyage ήταν ένα φίδι πάνω σε μια ιπτάμενη μαγική πετσέτα.
14. Ο Αϊνστάιν που συχνά τον σταματούσαν όταν κυκλοφορούσε δημόσια, απαντούσε: «Με συγχωρείτε! Πάντα με μπερδεύουν με τον καθηγητή Αϊνστάιν.» (Ο Rohin Dhar το αποκάλεσε ως το πιο ενδιαφέρον γεγονός στον κόσμο βασισμένος σε δεδομένα από TIL threads στο Reddit.)
15. Ένας σύνδεσμος προς το λήμμα της Wikipedia σχετικά με τον αξιωματικό Sir Adrian Carton de Wiart’s είχε περισσότερα από 3.500 retweets.
16. O Lieutenant General Sir Adrian Paul Ghislain Carton de Wiart‘ VC, KBE, CB, CMG, DSO (5 Μαΐου 1880 – 5 Ιουνίου 1963) ήταν ένας Βρετανός στρατιωτικός και παρασημοφορημένος με το σταυρό της Βικτορίας, την υψηλότερη στρατιωτική τιμή, βραβευμένος για την αυταπάρνηση «μπροστά στον εχθρό» σε διάφορες χώρες της Κοινοπολιτείας. Υπηρέτησε στον πόλεμο των Μπόερς, στον Α’ παγκόσμιο, τον Β’ παγκόσμιο… Πυροβολήθηκε στο πρόσωπο, στο κεφάλι, στο στομάχι, στον αστράγαλο, στο πόδι, στο ισχίο και στο αυτί. Επιβίωσε σε δύο αεροπορικές συντριβές. Ξέφυγε από στρατόπεδο αιχμαλώτων σκάβοντας τούνελ και δάγκωσε τα ίδια του τα δάκτυλα όταν κάποιος γιατρός αρνήθηκε να τα ακρωτηριάσει. Περιγράφοντας την εμπειρία του απ’τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, έγραψε, «Ειλικρινά απόλαυσα τον πόλεμο.»
17. Οι Βικιπαιδιστές διατηρούν καταλόγους από αντιπαραθέσεις, και φάρσες στη Wikipedia. Σε μια τέτοια φάρσα διατυπώθηκε ο ισχυρισμός ότι Λόρδος Βύρων διατηρούσε έναν κροκόδειλο και έναν ασβό ως οικόσιτα στο σπίτι του. Εντούτοις, πήρε πράγματι μια αρκούδα στο Πανεπιστήμιο όταν ανακάλυψε ότι τα σκυλιά δεν επιτρέπονταν.
18. Η QRpedia επιτρέπει στους ανθρώπους που επισκέπτονται χώρους όπως τα μουσεία, ιστορικές πόλεις, κτίρια, ή ζωολογικούς κήπους να έχουν πρόσβαση στα λήμματα της Wikipedia στη γλώσσα της προτίμησής τους στο κινητό τους, σκανάροντας απλώς μια μοναδική γραφική εικόνα.
19. Το Voice Intro Project προσκαλεί ανθρώπους που έχουν γίνει θέμα μιας βιογραφίας στη Wikipedia να ηχογραφήσουν ένα μικρό δείγμα της φωνής τους, έτσι ώστε να ξέρουμε πως ακούγεται και πως προφέρουν το όνομά τους. Μπορούν φυσικά να το κάνουν σε οποιαδήποτε γλώσσα νιώθουν την άνεση να μιλήσουν.
20. Το Μνημείο της Βικιπαίδειας.
21. «Wikipedia trifft Altertum» ήταν ένα συνέδριο το 2011 στο Γκέτινγκεν που έφερε μαζί την επιστήμη και την κοινότητα του κινήματος Wikimedia.
22. Το “Wikipedia” μπορεί να αναφέρεται επίσης και σε κάποιον αστεροειδή.

Από το https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikipedia_15/15_years/el